BE zbut planin për ndalimin e makinave me benzinë dhe naftë pas vitit 2035

Komisioni Evropian i ka zbutur planet e tij për të ndaluar shitjen e automjeteve të reja me benzinë dhe naftë deri në vitin 2035.

Rregullat aktuale përcaktojnë që automjetet e reja të shitura nga ajo datë duhet të jenë me “zero emetime”, por prodhuesit e makinave, veçanërisht në Gjermani, kanë lobuar fuqishëm për lëshime.

Sipas planit të ri të Komisionit Evropian, 90% e makinave të reja të shitura nga viti 2035 do të duhet të jenë me emetime zero, në vend të 100%.

Sipas Shoqatës Evropiane të Prodhuesve të Makinave (ACEA), kërkesa e tregut për makina elektrike është aktualisht shumë e ulët dhe, pa një ndryshim të rregullave, prodhuesit do të rrezikonin penalitete prej “miliarda eurosh”. 10% e mbetur mund të përbëhet nga makina konvencionale me benzinë ose naftë, së bashku me hibride.

Prodhuesit e makinave pritet të përdorin çelik me përmbajtje të ulët karboni, të prodhuar në BE, në automjetet që prodhojnë.

Komisioni pret gjithashtu një rritje të përdorimit të biokarburanteve dhe të të ashtuquajturve karburante elektronike, të cilat sintetizohen nga dioksidi i karbonit i kapur, për të kompensuar emetimet shtesë të krijuara nga automjetet me benzinë dhe naftë.

Kundërshtarët e këtij veprimi kanë paralajmëruar se kjo rrezikon të dëmtojë kalimin drejt automjeteve elektrike dhe ta lërë BE-në të ekspozuar përballë konkurrencës së huaj.

Grupi i transportit të gjelbër T&E ka paralajmëruar se Mbretëria e Bashkuar nuk duhet të ndjekë shembullin e BE-së duke dobësuar planet e veta për të hequr gradualisht shitjen e makinave konvencionale, sipas Mandatit të Automjeteve me Zero Emetime.

“Mbretëria e Bashkuar duhet të qëndrojë e vendosur. Mandati ynë ZEV tashmë po nxit vende pune, investime dhe inovacion në Mbretërinë e Bashkuar. Si eksportues të mëdhenj, ne nuk mund të konkurrojmë nëse nuk inovojmë, dhe tregjet globale po shkojnë drejt energjisë elektrike me shpejtësi”, tha drejtoresha e T&E UK, Anna Krajinska.

Përpara njoftimit, Sigrid de Vries, drejtoreshë e përgjithshme në ACEA, tha se “fleksibiliteti” për prodhuesit ishte “urgjent”.

“Viti 2030 është shumë afër dhe kërkesa e tregut është shumë e ulët për të shmangur rrezikun e gjobave prej shumë miliardë eurosh për prodhuesit”, tha ajo.

“Do të duhet kohë për të ndërtuar pikat e karikimit dhe për të futur stimuj fiskalë dhe blerjeje për ta vënë tregun në rrugën e duhur. Politikëbërësit duhet t’u japin hapësirë prodhuesve për të mbështetur vendet e punës, inovacionin dhe investimet.”

Prodhuesit e makinave në Mbretërinë e Bashkuar kanë bërë më parë thirrje për stimuj më të mirë për të inkurajuar shoferët të blejnë automjete elektrike përpara ndalimit të planifikuar nga qeveria për shitjen e automjeteve të reja me benzinë dhe naftë deri në vitin 2030.

Firmat në të gjithë botën kanë ndryshuar linjat e tyre të prodhimit dhe kanë investuar miliarda, ndërsa qeveritë përpiqen t’i bindin njerëzit të ngasin makina më ekologjike për të përmbushur objektivat mjedisore.

Volvo tha se kishte “ndërtuar një portofol të plotë të automjeteve elektrike në më pak se 10 vjet” dhe ishte e përgatitur të kalonte plotësisht në automjete elektrike, duke përdorur hibridet si një tranzicion. Ajo argumentoi se, nëse mund të largohet nga automjetet me benzinë dhe naftë, edhe kompanitë e tjera duhet të jenë në gjendje ta bëjnë këtë.

Prodhuesi i makinave tha: “Dobësimi i angazhimeve afatgjata për fitim afatshkurtër rrezikon të dëmtojë konkurrueshmërinë e Evropës për vitet që vijnë.”

“Një kuadër politikash i qëndrueshëm dhe ambicioz, si dhe investimet në infrastrukturën publike, janë ato që do të sjellin përfitime reale për klientët, për klimën dhe për forcën industriale të Evropës.”

Megjithatë, prodhuesi gjerman i makinave Volkswagen e mirëpriti projekt-propozimin e Komisionit Evropian mbi objektivat e reja të CO₂, duke e quajtur atë “në përgjithësi të shëndoshë ekonomikisht”.

Në të thuhej: “Fakti që automjetet e vogla elektrike do të marrin mbështetje të veçantë në të ardhmen është shumë pozitiv. Është jashtëzakonisht e rëndësishme që objektivat e CO₂ për vitin 2030 të bëhen më fleksibël për makinat e pasagjerëve dhe të përshtaten për automjetet e lehta komerciale.”

“Hapja e tregut për automjetet me motorë me djegie të brendshme, duke kompensuar emetimet, është pragmatike dhe në përputhje me kushtet e tregut.”

Colin Walker, kreu i transportit në grupin e ekspertëve të Njësisë së Inteligjencës së Energjisë dhe Klimës (ECIU), tha se një “politikë e qëndrueshme” e Mbretërisë së Bashkuar do t’u jepte kompanive besimin për të investuar në infrastrukturën e karikimit dhe për të shmangur “rrezikimin e investimeve”.

“Ishte politika qeveritare që bëri që Sunderland të zgjidhej për të ndërtuar Leaf-in origjinal elektrik të Nissan-it, dhe sot Nissan EV më i fundit ka filluar të dalë nga linjat e prodhimit në Verilindje, duke siguruar vende pune për vitet që vijnë”, tha ai.

Drejtoresha ekzekutive e Octopus Electric Vehicles, Fiona Howarth, paralajmëroi se, nëse Mbretëria e Bashkuar do të ulte objektivat e saj për shkak të ndryshimeve në Bruksel, kjo do të dërgonte një “sinjal dëmtues për investitorët, prodhuesit dhe partnerët e zinxhirit të furnizimit”.

Shumë nga këto grupe kanë investuar tashmë shumë në tranzicion “me supozimin se Mbretëria e Bashkuar do të vazhdonte kursin”, tha ajo.