Draghi: BE-ja duhet të bashkohet si një federatë e vërtetë, përndryshe rrezikon humbjen

Ish-kryeministri italian tha se Bashkimi Evropian rrezikon nënshtrim, përçarje dhe deindustrializim menjëherë nëse nuk afrohet më shumë.

“Evropa rrezikon të bëhet e nënshtruar, e ndarë dhe e deindustrializuar”, nëse nuk shndërrohet në një “federatë të vërtetë”, tha ish-kryeministri italian dhe Presidenti i Bankës Qendrore Evropiane, Mario Draghi, në një fjalim në Universitetin belg KU Leuven të hënën.

Sipas Draghi-t, “pushteti kërkon që Evropa të kalojë nga konfederata në federatë” sepse rendi global “tani është shuar”.

Në fjalimin e tij, të mbajtur ndërsa merrte një diplomë nderi nga universiteti, Draghi përshkroi një pamje të një rendi global të dështuar, duke e lidhur rënien e tij me anëtarësimin e Kinës në Organizatën Botërore të Tregtisë dhe vendet perëndimore që filluan të tregtonin me një shtet “me ambicie për t’u bërë vetë një pol i veçantë”.

Kjo, tha ai, përgatiti terrenin për “kundërsulmin politik me të cilin përballemi tani” dhe në fund të fundit prodhoi “një botë me më pak tregti dhe rregulla më të dobëta” – e dhimbshme, por jo një kërcënim në vetvete.

“Kërcënimi është ai që e zëvendëson atë”, tha Draghi, duke treguar një ndryshim në Shtetet e Bashkuara. “SHBA-të po vendosin tarifa ndaj Evropës, duke kërcënuar interesat tona territoriale dhe duke e bërë të qartë, për herë të parë, se e shohin fragmentimin politik evropian si shërbim të interesave të tyre.”

Nga ana tjetër, tha ai, Kina vazhdon të kontrollojë nyjet kritike në zinxhirët globalë të furnizimit dhe është e gatshme ta shfrytëzojë këtë ndikim duke përmbytur tregjet, duke mbajtur inputet kritike dhe duke i detyruar të tjerët të mbajnë koston e çekuilibrave të veta.

“Federalizëm pragmatik”

Përballë përpjekjeve të SHBA-së për të kombinuar partneritetin me dominimin dhe Kinës që po mbështet modelin e saj të rritjes duke eksportuar kostot e saj tek të tjerët, BE-ja duhet ta ndryshojë ndjeshëm strukturën e saj, tha Draghi, duke paralajmëruar se “grupimi i vendeve të vogla nuk prodhon automatikisht një bllok të fuqishëm”.

Ai argumentoi se në fushat ku Evropa është “federuar” – tregtia, konkurrenca, tregu i vetëm, politika monetare – ajo “respektohet si fuqi dhe [mund] të negociojë si e tillë”.

Si provë, ai përmendi marrëveshjet tregtare “të suksesshme” të negociuara së fundmi me Indinë dhe Amerikën Latine.

“Atje ku nuk e kemi bërë – në mbrojtje, në politikën industriale, në punët e jashtme – trajtohemi si një asamble e lirshme shtetesh të mesme, që duhen ndarë dhe trajtuar në përputhje me rrethanat”, tha Draghi.

“Një grup shtetesh që koordinohen mbetet një grup shtetesh – secili me një veto, secili me një llogaritje të veçantë, secili i prekshëm ndaj shkatërrimit një nga një.”

Ai e përshkroi propozimin e tij si një “federalizëm pragmatik” që “thyen bllokimin me të cilin përballemi sot pa nënshtruar askënd”.

“Shtetet anëtare zgjedhin të bashkohen. Dera mbetet e hapur për të tjerët, por jo për ata që do të minonin qëllimin e përbashkët. Nuk kemi pse të sakrifikojmë vlerat tona për të arritur pushtetin”, tha Draghi, duke përmendur euron si “shembullin më të suksesshëm”, me disa vende të BE-së që fillojnë dhe të tjera që bashkohen në një fazë të mëvonshme.

“Nga të gjithë ata që tani janë të bllokuar midis SHBA-së dhe Kinës, vetëm evropianët kanë mundësinë të bëhen vetë një fuqi e vërtetë. Pra, ne duhet të vendosim: a mbetemi thjesht një treg i madh, i nënshtruar prioriteteve të të tjerëve? Apo duhet të ndërmarrim hapat e nevojshëm për t’u bërë një fuqi e vetme?”

Një Evropë që nuk mund të mbrojë interesat e saj nuk do t’i ruajë vlerat e saj për një kohë të gjatë.”