BE planifikon të ulë taksat e energjisë elektrike

Komisioni Europian ka njoftuar se Bashkimi Europian do të ulë taksat e energjisë elektrike dhe do t’u ofrojë konsumatorëve stimuj të rinj për të hequr dorë nga makinat dhe kaldajat që përdorin karburant, ndërsa kriza energjetike nga lufta me Iranin përshpejton kalimin drejt një ekonomie të pastër.

Plani, i cili parashikon ndryshime në rregulla në mënyrë që energjia elektrike të tatohet më pak se nafta dhe gazi, synon të ulë faturat, duke inkurajuar njëkohësisht largimin nga pajisjet ndotëse që zgjasin varësinë nga karburantet e huaja.

Komisioni tha se do të miratojë rregulla të përkohshme të ndihmës shtetërore për t’u lejuar vendeve anëtare të mbrojnë drejtpërdrejt konsumatorët dhe bizneset nga çmimet e larta të energjisë, por paralajmëroi se çdo mbështetje duhet të jetë e synuar dhe e përkohshme.

Ai nuk ndërmori masa të futura pas pushtimit rus të Ukrainës, të tilla si një taksë mbi të ardhurat e papritura mbi kompanitë e naftës dhe gazit, të cilën pesë ministra të financave të BE-së e kishin kërkuar më parë këtë muaj. Komisioni gjithashtu përjashtoi një kufizim në çmimet e gazit, të cilin ekspertët e energjisë e kishin paralajmëruar se do të ishte kundërproduktiv.

Evropa përshpejtoi vendosjen e turbinave me erë dhe paneleve diellore pas krizës së fundit energjetike në vitin 2022, por ka bërë pak përparim në zëvendësimin e makinerive që djegin naftë dhe gaz. Varësia e vazhdueshme nga lëndët djegëse të huaja e ka lënë BE-në të ndjeshme ndaj rritjes së çmimeve që nga lufta në Iran, të cilën disa analistë kanë frikë se do të vazhdojë edhe nëse lufta përfundon shpejt.

Komisioni tha se do të caktojë një objektiv elektrifikimi para verës dhe do të propozojë veprime për të ulur raportin e çmimeve midis energjisë elektrike dhe lëndëve djegëse fosile. Ekspertët thonë se ky është një faktor kyç nëse konsumatorët dhe industritë do të përvetësojnë teknologji më të pastra, duke përfshirë edhe heqjen graduale të subvencioneve për lëndët djegëse fosile.

Propozimet për të ndryshuar sistemet e fragmentuara tatimore të BE-së kërkojnë miratim unanim nga shtetet anëtare dhe historikisht kanë qenë të vështira për t’u miratuar. Grupet e gjelbra thanë se planet përbëheshin nga “masa gjysmë”.

Sipas planeve të njoftuara të mërkurën, komisioni do të miratojë një propozim ligjor në maj që do të nxisë përdorimin me kosto efektive të infrastrukturës së rrjetit të energjisë elektrike dhe zakone më fleksibile të konsumit. Gjithashtu, do t’u jepte shteteve anëtare dhe rregullatorëve kombëtarë liri më të madhe për të ulur tarifat dhe taksat për grupet vulnerabël dhe industritë që përdorin shumë energji.