Nga “Goodfellas” te bastet online, si është transformuar mafia amerikane

Hetimi federal për mashtrime në poker dhe baste sportive ekspozon mënyrat e reja të veprimit të mafies amerikane në epokën digjitale.

Nga Kayla Epstein

Kur zyrtarët amerikanë zbuluan dy hetime tronditëse për baste të paligjshme sportive të enjten, ata i përshkruan operacionet si diçka që “kujton një film hollivudian”.

Skemat, të cilat dyshohet se përfshinin yje të NBA-së, lente kontakti të specializuara, karta të shënuara, një tavolinë me rreze X dhe 7 milionë dollarë (5.2 milionë paund) humbje, çuan në arrestimin e 31 personave në 11 shtete — përfshirë anëtarë të operacionit mafioz amerikano-sicilian La Cosa Nostra.

Një pjesë e asaj që e bën çështjen të duket kaq kinematografike është përfshirja e supozuar e mafies. Falë dekadave të filmave, televizionit dhe librave të dedikuar për rrëfimet e shfrytëzimeve të mafies, ajo ka zhvilluar një vend mitik në kulturën amerikane.

“Siç tha Ray Liotta në Goodfellas: ‘Na trajtuan si yje filmash me muskuj’”, kujtoi avokati Ed McDonald, i cili, si prokurori i jetës reale që menaxhoi ish-gangsterin e shndërruar në informator të FBI-së, Henry Hill, luajti veten në filmin ikonik.

Por ish-prokurorët theksojnë se ndikimi dhe aktivitetet e mafies kanë ndryshuar që nga kulmi i saj në shekullin XX, kur faqet e para të tabloidëve ishin të mbushura me lajme për sulme mafioze, shantazhe biznesi dhe gjyqe të suksesshme.

Ndjekjet penale agresive në vitet 1980 dhe 1990 ndihmuan në thyerjen e pushtetit të mafies në Nju Jork dhe rrëzuan disa nga udhëheqësit më të njohur.

“Në fund të fundit, mafia nuk është më ajo që ishte dikur,” tha zoti McDonald.

Në fakt, ajo ka evoluar. Hetimi për kurdisjen e pokerit i njoftuar nga Byroja Federale e Hetimeve (FBI) të enjten ofron një pamje të qartë të mënyrës sesi duken këto aktivitete në vitet 2020, thonë ish-prokurorët.

“Këto familje vazhduan të ekzistonin dhe u zhvendosën në grupe kriminale shumë më fitimprurëse dhe me më pak rrezik për to, për sa i përket viteve të burgut me të cilat mund të përballeshin,” tha Drew Rolle, ish-shef në detyrë i Seksionit të Krimit të Organizuar dhe Bandave në Distriktin Lindor të Nju Jorkut.

Sot, mafia përfshihet në mashtrime me letra me vlerë, lojëra fati, baste sportive online dhe të ashtuquajturat operacione “kazan”, që përfshijnë mashtrime të sofistikuara telefonike, shtoi ai.

Në vitin 2022, autoritetet federale në Distriktin Lindor paditën nëntë anëtarë të familjeve kriminale Genovese dhe Bonnano për akuza që përfshinin shantazh, bixhoz të paligjshëm, pastrim parash dhe krime të tjera.

Në dhjetor 2024, ish-kapiteni i familjes kriminale Genovese, Carmelo Polito, u dënua me 30 muaj burg për drejtimin e një salle të paligjshme lojërash fati dhe një skeme të paligjshme bixhozi online.

Aktakuza e së enjtes i shtoi edhe një shembull tjetër këtij modeli.

Zbatimi federal i ligjit paraqiti një skemë të hollësishme në të cilën të pandehurit “përdorën teknologji të sofistikuar dhe rekrutuan lojtarë aktualë dhe ish-lojtarë të NBA-së për të mashtruar njerëzit duke u marrë miliona dollarë.”

Tre nga të ashtuquajturat Pesë Familje – Gambino, Bonnano dhe Genovese – dyshohet se ishin të përfshira.

“Kur njerëzit refuzuan të paguanin sepse ishin mashtruar, këta të pandehur bënë atë që krimi i organizuar ka bërë gjithmonë: përdorën kërcënime, frikësim dhe dhunë,” tha Komisionerja e Policisë së Nju Jorkut, Jessica Tisch.

Që nga viti 2019, ndërmarrjet kriminale ngritën lojëra të paligjshme pokeri që përdornin një gamë teknologjish mashtrimi, thuhet në aktakuzë.

Të pandehurit përdorën makina të kompromentuara për përzierjen e kartave për të montuar kuvertat dhe një “analizues të tabakasë së çipave” që lexonte fshehurazi letrat përmes kamerave të fshehura.

Në një detaj që të kujton më shumë Mission Impossible sesa Miller’s Crossing, lojtarët akuzohen se mbanin lente kontakti ose syze speciale që i ndihmonin të shihnin kartat e paracaktuara.

Sipas prokurorëve, ish-atletët profesionistë të NBA-së u rekrutuan si të ashtuquajturat “Face Cards” për të joshur lojtarët e pavetëdijshëm të bashkoheshin në lojë. Informacioni i marrë në mënyrë të paligjshme i transmetohej më pas një pjesëmarrësi jashtë vendit, i cili ia dërgonte detajet një bashkëpunëtori të ulur në tavolinë. Lojtarët që ishin pjesë e skemës sinjalizonin njëri-tjetrin gjatë lojës.

NBA njoftoi se e kishte vendosur trajnerin e Portland Trail Blazers, Chauncey Billups, në “pushim të menjëhershëm”.

“Ne i marrim këto akuza me seriozitetin më të madh dhe integriteti i lojës sonë mbetet përparësia jonë kryesore,” tha liga në një deklaratë.

Autoritetet federale arrestuan gjithashtu lojtarin e Miami Heat, Terry Rozier, për akuza të ngjashme. Avokati i tij, James Trusty, i mohoi akuzat, duke thënë se klienti i tij “nuk është bixhozxhi, por nuk ka frikë nga një luftë dhe mezi pret ta fitojë atë.”

Çështja mbetet në fazat e hershme, por kombinimi i intrigave të basketbollit profesional dhe një rrjeti të dyshuar mafioz prapaskenë ka gjasa ta mbajë në qendër të vëmendjes publike për muaj apo vite të tëra.

“Gjërat me të cilat [mafia] merret mund të kenë ndryshuar dhe të mos jenë aq tërheqëse apo të dhunshme,” tha z. Rolle, tani partner në firmën Alston & Bird.

“Por, për sa i përket aftësisë së tyre për të ndikuar në industritë e qytetit, ka ende njerëz që përballen me elementë të krimit të organizuar në bizneset e tyre – dhe kjo mbetet një sfidë e vazhdueshme.”

LEXONI GJITHASHTU:

• Yje të NBA dhe anëtarë të mafias arrestohen në një operacion kundër basteve sportive
• Lojë me rreze X, si mafia dhe sportistët mashtronin milionerët në tavolina pokeri