Pas takimit Trump-Xi Jinping, Tajvani i kërkon SHBA-së të vazhdojë me shitjen e armëve

Presidenti i Tajvanit, Lai Ching-te, i kërkoi administratës Trump të vazhdojë shitjen e armëve në ishullin vetëqeverisës me qëllim sigurimin e “paqes dhe sigurisë rajonale” në një postim në Facebook të dielën.

Mbështetja e SHBA-së është thelbësore në kundërshtimin e gjurmës ushtarake rajonale gjithnjë e më agresive të Pekinit, tha Lai.

“Kina nuk e ka braktisur kurrë qëllimin e saj për të aneksuar Tajvanin me forcë dhe vazhdon të zgjerojë aftësitë e saj ushtarake në një përpjekje për të ndryshuar status quo-në rajonale dhe ndër-ngushticë”, tha Lai.

Shitjet e armëve dhe bashkëpunimi i sigurisë nga SHBA-ja “nuk janë vetëm të nevojshme, por edhe elementë kyç në ruajtjen e paqes dhe stabilitetit rajonal”, shtoi ai.

Postimi i Lai vjen pas komenteve të Presidentit Donald Trump për Air Force One dhe në një intervistë për Fox News të premten se ai po shtyn miratimin e një shitjeje armësh prej 14 miliardë dollarësh Tajvanit si një “kartë negociuese” me Pekinin.

“Nuk e kam miratuar ende. Do të shohim se çfarë do të ndodhë. Mund ta bëj, mund të mos e bëj”, i tha Trump.

Trump foli pas një samiti dy-ditor me udhëheqësin e Kinës Xi Jinping në Pekin, i cili përndryshe prodhoi pak rezultate thelbësore. Ndërprerja e shitjes së armëve në Taipei ka qenë një kërkesë e hershme e Pekinit, i cili e pretendon ishullin si territor kinez dhe e ka shtyrë përpara pretendimin e tij duke rritur kërcënimin ushtarak të Tajvanit.

Përfaqësuesi i Tregtisë i SHBA-së, Jamieson Greer, tha se komentet e Trump nuk sinjalizojnë një tërheqje nga marrëdhëniet e SHBA-së me Tajvanin.

“Presidenti ishte vërtet i qartë për këtë, nuk ka ndryshim në politikën amerikane ndaj Tajvanit”, tha Greer.

Trump tha se kishte diskutuar shitjet e armëve amerikane në Tajvan “me shumë detaje” me Xi. Kjo është një shkelje e dukshme e një premtimi të vitit 1982 që ish-Presidenti Ronald Reagan i bëri ishullit se nuk do të konsultohej me Pekinin për ato transaksione. Ndërprerja e shitjeve të armëve në Tajvan do të shkelte gjithashtu Aktin e Marrëdhënieve me Tajvanin të vitit 1979, i cili i angazhon SHBA-të “t’i sigurojnë Tajvanit armë me karakter mbrojtës” për të penguar agresionin e mundshëm kinez. Ky premtim është “pengesa më e rëndësishme kundër përpjekjeve për të minuar paqen dhe stabilitetin rajonal”, tha Lai.

Trump sugjeroi që shitjet e armëve në Tajvan mund ta inkurajojnë qeverinë e tij të shpallë pavarësinë formale – një shkaktar i mundshëm për konflikt me Pekinin.

Lai përsëriti qëndrimin e Tajvanit se ai është tashmë “një komb demokratik sovran dhe i pavarur” ndaj të cilit Pekini nuk ka asnjë pretendim ligjor. Dhe ai paralajmëroi për pasojat e një përpjekjeje të mundshme pushtimi kinez, të cilën Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth e tha se ishte potencialisht “e afërt” në një fjalim vitin e kaluar.

“Çdo akt që minon paqen dhe stabilitetin në Ngushticën e Tajvanit nuk është vetëm një sfidë e hapur ndaj rregullave dhe rendit ndërkombëtar, por do të ketë gjithashtu një ndikim të rëndësishëm në sigurinë Indo-Paqësore, zinxhirët globalë të furnizimit dhe ekonominë botërore”, tha Lai.