Debati për provimin e jurisprudencës në gjuhën shqipe thellohet pas protestës së studentëve

Reagimet pas protestës së studentëve shqiptarë për provimin e jurisprudencës në gjuhën shqipe kanë nxitur debat politik dhe juridik në Maqedoninë e Veriut. Kryeministri Hristijan Mickoski deklaroi se Qeveria po punon për gjetjen e një zgjidhjeje, duke bërë thirrje që studenti të mos shfrytëzohen si mjet politik. Ai theksoi se çdo vendim duhet të mbetet brenda kornizës kushtetuese dhe ligjore.

Hristijan Mickoski, kryeministër:

“Është fakt që studentët që studiojnë juridik në gjuhën amtare, në këtë rast gjuhën shqipe, kanë të drejtë ta bëjnë këtë dhe janë pjesë e sistemit të arsimit në Maqedoni. Kështu që ne kemi formuar Komision. Ai Komision është i përbërë nga ekspertë kushtetues dhe punon për gjetjen e zgjidhjes që do të jetë edhe kushtetuese, dhe sipas standardeve ndërkombëtare.”

Nga ana tjetër, Ministria e Drejtësisë njoftoi se respekton të drejtën e protestës, por theksoi përpjekjet për manipulim politik, duke kujtuar rolin e strukturave politike në gjendjen e sistemit gjyqësor gjatë dy dekadave të fundit.

Ministria e Drejtësisë e RMV:

“Ministria e Drejtësisë mbetet e hapur për dialog konstruktiv me të gjitha palët e interesuara dhe i shqyrton me kujdes të gjitha iniciativat dhe propozimet, ekskluzivisht brenda kompetencave ligjore. Prioriteti ynë mbetet forcimi i rendit juridik dhe vendosja e një sistemi të drejtë, transparent dhe cilësor të vlerësimit profesional, i liruar nga ndikimet politike. Nuk do të lejojmë asnjë keqpërdorim të Kushtetutës dhe ligjeve.”

Ky qëndrim u kundërshtua nga përfaqësues të shoqërisë civile dhe ekspertë juridikë, të cilët argumentojnë se në qendër duhet të jetë njohuria juridike e kandidatit, jo gjuha e provimit.

Blendi Hodai, Forumi për Ndryshime në Arsim (FECH):

“Provimi i jurisprudencës nuk është provim i gjuhës maqedonase, por provim profesional për zbatimin praktik të së drejtës. Ai nuk të bën automatikisht as gjyqtar e as prokuror, por vetëm të hap rrugën për trajnim të mëtejshëm, i cili gjithsesi zhvillohet në gjuhën maqedonase. Prandaj nuk është e qartë ku qëndron problemi që studentët që kanë studiuar katër vite në gjuhën shqipe ta përdorin të drejtën që u takon me ligj. Apo problemi në fakt është vetë gjuha shqipe?”

Sipas të dhënave zyrtare, në pesë vitet e fundit nga 881 kandidatë për provimin e jurisprudencës, 232 kanë qenë shqiptarë. Megjithatë, dispozitat aktuale parashohin që provimi të zhvillohet vetëm në gjuhën maqedonase.