Finlanda merr vendimin historik, Parlamenti voton pro heqjes së ndalimit për armët bërthamore

Ligjvënësit finlandezë votuan me një diferencë prej 125 votash pro dhe 61 kundër të mërkurën për të hequr ndalimin e gjatë të armëve bërthamore të vendit, duke shënuar një ndryshim të madh në qëndrimin e sigurisë së Helsinkit, ndërsa ky vend thellon integrimin e tij me NATO-n.

Masa i hap rrugën Finlandës për të marrë, transportuar dhe lehtësuar lëvizjen e armëve bërthamore në territorin e saj si pjesë e operacioneve të mbrojtjes aleate, duke hequr një kufizim ligjor dhjetëvjeçar që zyrtarët thonë se nuk i përshtatet më rolit të vendit brenda NATO-s.

Ministri i Mbrojtjes Antti Häkkänen e përshëndeti këtë veprim si “thelbësor” për sigurinë e Finlandës, por këmbënguli se vendi nuk kishte plane për të stacionuar përgjithmonë armë bërthamore në tokën e tij.

“Parlamenti miratoi amendamentin në Aktin e Energjisë Bërthamore me një shumicë të fortë prej 2/3”, shkroi Häkkänen në X pas votimit.

“Kjo reformë historike forcon sigurinë e Finlandës dhe të NATO-s në tërësi”, shtoi ai.

Ai tha se çështja kishte kërkuar vite diskutimesh me aleatët dhe fuqitë bërthamore se si Finlanda mund ta forconte më së miri sigurinë e saj brenda aleancës.

Vota kulmon një transformim shumëvjeçar në politikën mbrojtëse finlandeze të shkaktuar nga pushtimi i plotë i Ukrainës nga Moska në shkurt të vitit 2022. Finlanda më pas iu bashkua NATO-s në vitin 2023 dhe ndan më shumë se 1,300 kilometra kufi me Rusinë. Më herët këtë vit, Häkkänen argumentoi se kufizimet bërthamore të vendit, që datojnë që nga viti 1980, nuk pasqyronin më realitetet gjeopolitike me të cilat përballet një anëtar i NATO-s.

Shqetësimet për sigurinë kanë mbetur të larta. Në maj, autoritetet finlandeze vendosën avionë luftarakë pasi një dron i dyshuar hyri në hapësirën ajrore të vendit pranë Helsinkit. Presidenti Alexander Stubb më vonë tha se Finlanda nuk përballej “me asnjë kërcënim të drejtpërdrejtë ushtarak”, ndërsa zyrtarët ushtarakë zbuluan se kishin marrë paralajmërim paraprak nga inteligjenca për incidentin.

Votimi për çështjen bërthamore vjen ndërsa Helsinki po shqyrton gjithashtu pjesëmarrjen më të ngushtë në planet e presidentit francez Emmanuel Macron për një parandalim më të gjerë bërthamor evropian. Kryeministri Petteri Orpo ka sinjalizuar interes për bashkëpunim me këtë nismë, por ka thënë se Finlanda ende nuk ka marrë një vendim përfundimtar.