Irani dhe Omani kanë të drejta mbi Ngushticën e Hormuzit, UNCLOS: Anijet e shteteve gëzojnë të drejtën e kalimit

Irani dhe Omani pritet të publikojnë një deklaratë të përbashkët mbi të ardhmen e Ngushticës së Hormuzit. Kështu deklaroi të premten Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi.

Rihapja e rrugës ujore pritet të jetë pjesë e një marrëveshjeje të ardhshme midis SHBA-së dhe Iranit. Ngushtica është mbyllur në mënyrë efektive nga Irani që kur SHBA-të dhe Izraeli filluan luftën në shkurt. Është rruga kryesore për transportimin e naftës bruto nga vendet e pasura me naftë si Arabia Saudite dhe Kuvajti drejt pjesës tjetër të botës.

Si Irani ashtu edhe Omani kanë Zona Ekonomike Ekskluzive (EEZ) në ngushticë. Sipas Kombeve të Bashkuara, një shtet ka “të drejta sovrane” për të eksploruar, shfrytëzuar, ruajtur dhe menaxhuar burimet natyrore të ujërave në ZEE-në e tij.

Megjithatë, sipas Konventës së Kombeve të Bashkuara mbi të Drejtën e Detit (UNCLOS), “anijet e të gjitha shteteve, qofshin ato bregdetare apo të kufizuara nga toka, gëzojnë të drejtën e kalimit paqësor nëpër detin territorial”.

“Një shtet bregdetar nuk duhet të pengojë kalimin e pafajshëm të anijeve të huaja përmes detit territorial”, thotë ajo, përveç në skenarë specifikë të përcaktuar.

“Ai mund të ndërmarrë hapat e nevojshëm në detin e tij territorial për të parandaluar kalimin që nuk është i pafajshëm”, përshkruan UNCLOS.