SHBA nis sulmet, bombardon Iranin jugor

Ushtria amerikane tha të hënën se kreu sulme “vetëmbrojtëse” në Iranin jugor, duke përfshirë vendet e lëshimit të raketave dhe anijet që vendosnin mina, edhe pse Presidenti Donald Trump tha në mediat sociale se negociatat “po ecnin mirë”.

Sipas një deklarate nga Komanda Qendrore e SHBA-së, sulmet u kryen “për të mbrojtur trupat tona nga kërcënimet e paraqitura nga forcat iraniane”.

“Objektivat përfshinin vende për lëshimin e raketave dhe anije iraniane që përpiqeshin të vendosnin mina. Komanda Qendrore e SHBA-së vazhdon të mbrojë forcat tona duke përdorur përmbajtje gjatë armëpushimit në vazhdim”, shkroi në deklaratë zëdhënësi i CENTCOM-it, Timothy Hawkins.

Detaje të mëtejshme nuk ishin menjëherë të disponueshme, duke përfshirë më shumë specifikime mbi kërcënimet nga Irani dhe çfarë do të thotë kjo për negociatat në vazhdim.

Sulmet vijnë në mes të një marrëveshjeje të mundshme midis të dyja palëve për t’i dhënë fund luftës, dhe kjo do të lejojë rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, kalimi për rreth 20 përqind të transportit detar global, i cili është bllokuar në mënyrë efektive nga Irani që nga fillimi i luftës SHBA-Izrael në Teheran më 28 shkurt.

Të hënën, zyrtarët iranianë thanë se marrëveshjet për shumë çështje u arritën midis negociatorëve të saj dhe Uashingtonit, por një marrëveshje e mundshme nuk ishte e afërt.

Sipas zëdhënësit të politikës së jashtme të Teheranit, Esmail Baquei, nuk kishte asnjë “afatë kohore apo afat” për finalizimin e marrëveshjes me SHBA-në.

Vërejtjet ishin në kundërshtim me ato të Trump, i cili pretendoi të shtunën se një marrëveshje me Iranin për luftën, përfshirë hapjen e Ngushticës së Hormuzit, është “negociuar kryesisht” pas telefonatave me Izraelin dhe aleatë të tjerë në rajon.

“Aspektet dhe detajet përfundimtare të marrëveshjes po diskutohen aktualisht dhe do të shpallen së shpejti”, tha Trump në rrjetet sociale, pa dhënë detaje.

Orë më vonë të dielën, presidenti amerikan tha se u kishte thënë përfaqësuesve të prisnin dhe të mos nxitoheshin me marrëveshjen e mundshme.

Një marrëveshje e mundshme për t’i dhënë fund luftës me Iranin do të përfshijë Marrëveshjet e Abrahamit

Ndërkohë, Trump tha të hënën se çdo marrëveshje për t’i dhënë fund luftës me Iranin duhet të përfshijë një kërkesë që disa vende të tjera, përfshirë Arabinë Saudite dhe Pakistanin, t’i bashkohen Marrëveshjeve të Abrahamit, marrëveshjeve të ndërmjetësuara nga SHBA-të që nga mandati i parë i Trump, të cilat synojnë normalizimin e marrëdhënieve me Izraelin.

Propozimi erdhi ndërsa marrëveshja e re me Iranin u kritikua nga republikanët e tjerë që mbështesin një qëndrim më të ashpër ndaj Iranit dhe kjo mund të shtojë ndërlikime të reja diplomatike në negociata.

Trump përmendi Arabinë Saudite dhe Katarin si vende që duhet të nënshkruajnë “menjëherë”, së bashku me Pakistanin, Turqinë, Egjiptin dhe Jordaninë. Bahreini dhe Emiratet e Bashkuara Arabe u bënë vendet e para që u bashkuan në vitin 2020.

Sipas Trump, “pas gjithë punës së bërë nga Shtetet e Bashkuara për të provuar ta zgjidhin këtë mozaik shumë kompleks, duhet të jetë e detyrueshme që të gjitha këto vende, të paktën, të nënshkruajnë njëkohësisht Marrëveshjet e Abrahamit”.

Trump ka shpresuar prej kohësh që Arabia Saudite do të bashkohej, por mbretëria ka pohuar se çdo marrëveshje normalizimi kërkon së pari vendosjen e një rruge të qartë për shtetësinë palestineze. Kjo është gjithashtu thelbësore për Pakistanin, i cili është ndër vendet që nuk kanë marrëdhënie diplomatike me Izraelin.

Fillimisht midis Izraelit dhe Emirateve të Bashkuara Arabe dhe Bahreinit, pastaj të ndjekura nga Sudani, Maroku dhe, së fundmi, Kazakistani, marrëveshjet janë një seri marrëveshjesh diplomatike, ekonomike dhe sigurie të krijuara me ndikimin e SHBA-së gjatë mandatit të parë të Trump.

Ato u formuluan si një përpjekje për të nxitur bashkëpunimin midis vendeve në Lindjen e Mesme dhe Afrikën e Veriut, dhe administrata i pa ato si pjesërisht hapje të një rruge drejt lidhjeve të plota me Izraelin.