Escobar raporton sot në Kongres për situatën në rajon, zbardhet qëndrimi për Kosovën

Gabriel Escobar, emisar i Shteteve të Bashkuara të Amerikës për Ballkanin Perëndimor do të raportojë sot para Kongresit Amerikan. Escobar i ka dërguar një dokument Kongresit për zhvillimet dhe perspektivën e rajonit. Në këtë raport ai i konsideron të frikshme pengesat në procesin e integrimit euroatlantik të vendeve të Ballkanit Perëndimor.

“Politika jonë në Ballkanin Perëndimor bazohet në një parim të thjeshtë: integrimin e vazhdueshëm të rajonit në strukturat euroatlantike. Ky integrim forcon Evropën si një partner gjeostrategjik; forcon qeverisjen demokratike dhe shtetin e së drejtës; dhe i bën vendet e Ballkanit Perëndimor më të sigurt dhe më të begatë – dhe në këtë mënyrë rajonin siguri më të mirë dhe partnerë tregtarë për Shtetet e Bashkuara. Ne e kuptojmë se pengesat ndaj këtij procesi janë të frikshme – duke përfshirë përparimin e ngecur në demokratizimin, korrupsionin, varësinë nga energjia ruse, politikat etnonacionaliste dhe ndikimin dhe dezinformimin e huaj të dëmshëm”, shkruan Escobar në raport.

Në fokus të raportit të paraqitur është dhe situata në Kosovë dhe nevoja e zbatimit të Marrëveshjes për Rrugën drejt Normalizimit, e cila përfshin edhe detyrimin për themelimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe.

“Në shkurt dhe mars, BE-me mbështetjen e fortë të SHBA-së- arriti një marrëveshje përparimtare për Rrugën e Normalizimit të Marrëdhënieve dhe një aneks zbatimi që ofron një kornizë përmes së cilës të dy vendet përmbushin detyrimet e tyre të pavarura. Një element kyç është përmbushja e obligimit të Kosovës që nga viti 2013 për të themeluar Asociacionin e Komunave me shumicë serbe. Ajo do të fuqizojë komunat me interesa, gjuhë dhe kulturë të përbashkët për të koordinuar sfidat e përbashkëta në ofrimin e disa shërbimeve publike, duke përfshirë arsimin, kujdesin shëndetësor dhe zhvillimin ekonomik lokal. Për më tepër, Kosova dhe Serbia  ranë dakord të njihnin dokumentet dhe simbolet kombëtare të njëri-tjetrit. Dhe e rëndësishmja sipas kësaj marrëveshjeje, Serbia nuk do të lobojë më kundër anëtarësimit të Kosovës në organizatat ndërkombëtare. Që kur palët arritën këto marrëveshje, ka pasur provokime serioze, tensione të përshkallëzuara dhe dhunë të papranueshme nga protestuesit serbë kundër KFOR-it, policisë dhe gazetarëve në veri të Kosovës. Si përgjigje, NATO vendosi elementë të forcave rezervë për të përforcuar misionin. Me BE-në, ne kemi bërë thirrje për depërshkallëzimin e menjëhershëm, për të përfshirë mbajtjen e zgjedhjeve të reja komunale me pjesëmarrjen e serbëve etnikë dhe një rifokusim në zbatimin e marrëveshjes së arritur në kuadër të Dialogut të lehtësuar nga BE-ja”, thueht në raport.

Një vend të rëndësishme në raport zë dhe Bosnjë Hercegovina: “Fatkeqësisht, në Bosnje dhe Hercegovinë, Presidenti i Republika Srpska, Milorad Dodik, mbetet i fokusuar në prishjen e Marrëveshjes së Paqes të Dejtonit dhe kushtetutës së shtetit. Veprimet e vazhdueshme, secesioniste dhe antidemokratike të Dodik kërcënojnë stabilitetin, sigurinë dhe prosperitetin e vendit dhe të rajonit më gjerë. Ne do të vazhdojmë t’i tdenojme  këto veprime dhe do të mbajmë përgjegjës këdo që minon Marrëveshjen e Paqes të Dejtonit ose kërcënon sovranitetin, integritetin territorial dhe karakterin multietnik të vendit”.

Po kështu në raport flitet dhe për vendet e tjera të rajonit. Serbia shihet si platformë e dizinfomimit që vjen nga Rusia.

“Në Mal të Zi, ne po shohim një vrull të përtërirë drejt realizimit të së ardhmes së tij evropiane. Zgjedhjet e fundit presidenciale dhe parlamentare ishin të lira, paqësore dhe u ofruan votuesve një zgjedhje të gjerë. Rezultati përforcoi dëshirën e popullit të Malit të Zi për të arritur integrimin në BE dhe reformat që do ta çojnë përpara atë. Si Shqipëria ashtu edhe Maqedonia e Veriut kanë hapur negociatat e pranimit në BE, të dyja janë partnerë solidë në inkurajimin e normalizimit midis Serbisë dhe Kosovës dhe të dyja janë aleatë të palëkundur të NATO-s. Për të çuar përpara aspiratat e saj në BE, qeveria e Maqedonisë së Veriut është zotuar të miratojë një ndryshim kushtetues për të njohur pakicën e saj bullgare. Ne e mbështesim fuqimisht këtë hap të vështirë, por të domosdoshëm, dhe jemi gjithashtu të angazhuar me qeverinë e re të Bullgarisë për të siguruar që ajo të mos bëjë kërkesa të reja pasi Maqedonia e Veriut të përmbushë angazhimet e saj sipas marrëveshjeve ekzistuese.

Integrimi transatlantik dhe evropian është thelbësor për reduktimin e ndikimit të dëmshëm të aktorëve, si Rusia por edhe aktorët lokalë të korruptuar, që kërkojnë të destabilizojnë rajonin dhe të pengojnë këtë integrim duke zgjeruar ndikimin e tyre. E ndërsa bën luftë kundër Ukrainës, Kremlini ushqen dezinformimin – shpesh përmes gjuhës serbe për të mbjellë ndarje, mosbesim dhe tensione ndëretnike dhe fetare” theksohet ne raportin e Escobar.

LEXONI GJITHASHTU:

• Furnizimi i Kosovës me dronë Bajraktar, Serbia kritika por dhe “frikë” Turqisë
• Jo vetëm Vulin, mediat serbe publikojnë emrat e njohur në listën e zezë amerikane