Miratohet Deklarata e Ankarasë: NATO shpall mbi 50 miliardë dollarë prokurime të reja ushtarake

Liderët e vendeve anëtare të NATO-s miratuan këtë të martë Deklaratën e Samitit të Ankarasë, ku riafirmuan angazhimin për mbrojtjen kolektive sipas Nenit 5 të Traktatit të Uashingtonit, duke theksuar se një sulm ndaj një aleati konsiderohet sulm ndaj të gjithë Aleancës.

Në deklaratë thuhet se uniteti, solidariteti dhe forca kolektive mbeten baza e paqes, sigurisë dhe prosperitetit për rreth një miliard qytetarë të vendeve anëtare, ndërsa NATO konfirmon se do të vijojë qasjen e saj të mbrojtjes dhe parandalimit në të gjitha drejtimet.

Liderët e Aleancës vlerësuan se Rusia vazhdon të përbëjë një kërcënim afatgjatë për sigurinë dhe stabilitetin euroatlantik, ndërsa terrorizmi mbetet një rrezik i vazhdueshëm. Në këtë kuadër, u theksua se aleatët po zbatojnë angazhimet e marra në Samitin e Hagës për rritjen e kapaciteteve mbrojtëse.

Sipas deklaratës, gjatë vitit 2025 vendet evropiane të NATO-s dhe Kanadaja rritën investimet në mbrojtje me më shumë se 139 miliardë dollarë. Ndërkohë, në Samitin e Ankarasë u njoftuan mbi 50 miliardë dollarë prokurime të reja ushtarake, si dhe një angazhim për zgjerimin e kapaciteteve të prodhimit të industrisë së mbrojtjes, përshpejtimin e inovacionit dhe heqjen e pengesave në tregtinë e pajisjeve ushtarake mes aleatëve.

Deklarata thekson gjithashtu se aleatët evropianë dhe Kanadaja, në bashkëpunim me Shtetet e Bashkuara, do të marrin përgjegjësi më të mëdha për mbrojtjen e Aleancës. NATO nënvizon se aftësitë e saj parandaluese mbështeten në një kombinim të forcave bërthamore, konvencionale dhe sistemeve të mbrojtjes raketore, të mbështetura nga kapacitetet në hapësirë dhe ato kibernetike.

Në dokument parashikohet rritja e investimeve në aftësitë ushtarake, përfshirë goditjet me precizion në distancë, mbrojtjen e integruar ajrore dhe raketore, sistemet pa pilot, teknologjitë e avancuara, inteligjencën ushtarake, si dhe zhvillimin e një infrastrukture të përbashkët transatlantike për operacionet ushtarake dhe përdorimin e modeleve të avancuara të inteligjencës artificiale.

Një pjesë e rëndësishme e deklaratës i kushtohet Ukrainës. Liderët e NATO-s theksojnë se Ukraina kontribuon në sigurinë transatlantike dhe riafirmojnë mbështetjen e palëkundur për mbrojtjen e lirisë, sovranitetit dhe integritetit territorial të saj.

Aleatët njoftuan se për vitin 2026 do të ofrojnë 70 miliardë euro në pajisje ushtarake, ndihmë dhe trajnime për Ukrainën, duke u angazhuar gjithashtu që në vitin 2027 të ruajnë të paktën të njëjtin nivel mbështetjeje. Në deklaratë mirëpritet edhe vendimi i Bashkimit Evropian për financimin shumëvjeçar të Ukrainës përmes mekanizmit “Ukraine Support Loan”.

Në përfundim, NATO thekson se Aleanca do të vazhdojë t’u përgjigjet sfidave të konkurrencës strategjike, kërcënimeve hibride dhe paqëndrueshmërisë globale. Liderët ritheksojnë se Irani nuk duhet të zotërojë kurrë armë bërthamore dhe i bëjnë thirrje Teheranit të respektojë plotësisht lirinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit.

Deklarata mbyllet me falënderimin për mikpritjen e Turqisë si vend organizator i samitit dhe me angazhimin për takimin e ardhshëm të Aleancës.